Poix-Saint-Hubert

Poix-Saint-Hubert is een gehucht van het dorp Hatrival en hoort bij de gemeente Saint-Hubert, in de provincie Luxemburg. Het ligt ruim zes kilometer ten westen van Saint-Hubert aan de weg naar Libin, op de plek waar de beek van de Poix in de Lomme uitkomt. Juist dat water heeft het gehucht gemaakt tot wat het is, want de val van de beek werd hier eeuwenlang gebruikt om machines aan te drijven. Wie hier vandaag uitstapt ziet een kleine kern, maar in de gebouwen langs het water zit meer industriegeschiedenis dan in veel grotere plaatsen in de omtrek.

Aan het eind van de achttiende eeuw liet abt Dom Nicolas Spirlet er bedrijven bouwen die op waterkracht draaiden: een smederij, een maalderij en een zagerij. In de negentiende eeuw namen Léopold Zoude en zijn nakomelingen het over en breidden het uit met mechanische zagerijen, houtpapfabrieken en een fabriek voor het verkolen en distilleren van hout. Het hout uit het massief van Saint-Hubert kwam de streek dus niet alleen als stam uit, maar ook als plank, als pulp en als houtskool. In de twintigste eeuw ging dezelfde waterval stroom opwekken.

In 1856 kwam hier het station aan de spoorlijn tussen Brussel en Luxemburg. Het gebouw dat er nu staat is jonger en dateert uit de jaren negentig van de negentiende eeuw, toen het het oorspronkelijke station verving, en het werd daarna nog uitgebreid. Vanaf 1886 vertrokken er bovendien vier tramlijnen vanaf het stationsplein, die de dorpen in de omtrek bedienden en Poix tot een overstappunt maakten voor een flink deel van de streek. Tussen 1951 en 1960 verdwenen die lijnen een voor een, en bleef alleen het spoor over.

Van de oude fabrieken zijn er een paar omgebouwd tot kleine waterkrachtcentrales, die nog altijd stroom leveren. Aan de rue de la Lhomme staat het château Zoude, tussen 1860 en 1862 gebouwd door de familie die hier de industrie in handen had, op korte afstand van de bedrijven waaraan zij haar geld verdiende. Het geheel maakt van Poix-Saint-Hubert een gehucht dat er op het eerste gezicht klein en stil uitziet, maar waarvan de geschiedenis onverwacht industrieel is. De beek en de gebouwen eromheen zijn daarvan nog de duidelijkste aanwijzing.

Poix is een knooppunt in de reeks wandelingen van station naar station. Er komt een etappe van dertien kilometer binnen vanuit Grupont, de kortste van alle zestien, en daarnaast een variant van 33 kilometer die een langere lus door het bos maakt. Vanaf hier vertrekken er twee naar Libramont, van twintig en dertig kilometer, en een van 62 kilometer naar Paliseul, de langste van de reeks. Dat maakt dit perron een handig begin- of eindpunt, ook als je maar een dag wilt lopen en met de trein terug wilt.

Foto: Stratoswift, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons (bewerkt).