Eupen

Eupen ligt in het noordoosten van de provincie Luik en is de hoofdstad van de Duitstalige Gemeenschap van België, officieel Ostbelgien. De stad telt ruim 20.000 inwoners en wordt door de Vesdre in tweeën gedeeld: de Oberstadt, de bovenstad met de historische kern en de patriciërshuizen van de textielbaron, en de Unterstadt, de benedenstad langs de rivier met een meer industrieel karakter. Eupen heeft een eigen treinstation, ziekenhuis en is het administratief en cultureel centrum van de Oostkantons.

Eupen ligt in het noordoosten van de provincie Luik, in het Duitstalige deel van België, en is de hoofdstad van de Duitstalige Gemeenschap. De stad ligt aan de Vesder en wordt door die rivier in een boven- en een benedenstad gedeeld. Het Hertogenwald begint vlak buiten de bebouwing: het Vesdrestuwmeer ligt op vier kilometer. Vanaf Eupen loopt de weg over het plateau van de Hoge Venen naar Malmedy, langs het Signal de Botrange. Eupen heeft een eigen treinstation.

De stad wordt voor het eerst vermeld in 1213 als onderdeel van het hertogdom Limburg. Ze doorliep nadien de handen van Brabant, Bourgondië, de Habsburgers en de Fransen. Na het Congres van Wenen in 1815 werd Eupen Pruisisch en vanaf 1871 deel van het Duitse Keizerrijk. Na de Eerste Wereldoorlog werd het gebied bij het Verdrag van Versailles in 1919 aan België overgedragen. In de Tweede Wereldoorlog annexeerde Duitsland de stad opnieuw, tot de Amerikaanse bevrijding in september 1944. Eupen lag daarna midden in het gebied van het Ardennenoffensief.

De rijkdom van de stad is grotendeels opgebouwd in de zeventiende en achttiende eeuw, toen de lakenhandel Eupen tot een van de belangrijkste textielbronnen van de regio maakte. De rijke kooplieden lieten barokke herenhuizen bouwen in de Gospertstraße en omliggende straten, waarvan er vele bewaard zijn gebleven. De grondstoffen voor de lakennijverheid werden gewassen en geverfd met water uit de Vesdre, wat de ligging van de stad langs die rivier verklaart.

De Sint-Nicolaaskerk, gebouwd tussen 1721 en 1729 in de Aken-Luikse barokstijl, domineert de bovenstad. Het koor en het hoofdaltaar zijn werk van de Akense architect Johann Joseph Couven. De kerkbanken en de preekstoel dateren uit de jaren 1730, het orgel uit 1760. Aan de buitenkant van de zuidelijke toren zijn resten zichtbaar van een twaalfde-eeuwse voorganger. In de Gospertstraße staat het Stadtmuseum, gevestigd in een koopmanshuis uit 1680. Het museum herbergt een vaste collectie over de lakenhandel en de industriële geschiedenis van de stad, aangevuld met een kostumencollectie van het plaatselijke carnaval. Het IKOB, het museum voor hedendaagse kunst, organiseert tentoonstellingen van regionale en internationale kunstenaars. In september trekt de Lambertusmarkt ambachtslieden en kunstenaars aan; in december is er een kerstmarkt.

Het carnaval van Eupen, bekend als de Rosenmontag-optocht, is een van de grotere Rijnlandse carnavalsfeesten in België en trekt elk jaar veel bezoekers uit de omgeving.

Het winkelhart van Eupen ligt in de bovenstad, rond de Marktplatz en de straten die daarop uitkomen: de Klosterstraße, de Bergstraße, de Gospertstraße en de Paveestraße. Voor een stad van ruim twintigduizend inwoners is het aanbod groot, met veel kledingzaken, bakkers, slagers en bloemisten.

Voor boodschappen zijn er in en rond het centrum een Carrefour Market, een AD Delhaize en een Colruyt. In de kern liggen daarnaast drie apotheken, zes bankkantoren en ruim twintig cafés en restaurants.

Eupen is Duitstalig en ligt vlak bij de Duitse grens, dus je hoort er Duits en Nederlands door elkaar. Veel Nederlandse en Duitse bezoekers combineren het winkelen met een bezoek aan het stuwmeer of de Hoge Venen.

Eupen heeft twee weekmarkten: op woensdagochtend tot 13.00 uur op de parkeerplaats Frankendelle, en op vrijdagochtend tot 13.00 uur op de Werthplatz in de bovenstad.

In het tweede weekend van december staat op de Klötzerbahn de kerstmarkt van Eupen, met ruim negentig chalets de grootste van de Oostkantons.

Vier kilometer buiten het centrum, in het bos van het Hertogenwald, ligt het Vesdrestuwmeer. De dam werd gebouwd tussen 1938 en 1949 en ingehuldigd in 1950. De betonnen muur is 63 meter hoog en stuwt een meer op van 126 hectare dat gevoed wordt door de Vesdre, de Getz en via een tunnel de Helle. Het is het derde grootste drinkwaterreservoir van België en levert dagelijks 55.000 kubieke meter water aan Eupen, het Pays de Herve, Spa en de omgeving van Luik. Het toeristisch centrum bij de dam heeft een panoramisch restaurant met terras, een educatief bospad en de hoogste klimwand van de Euregio. Een RAVeL-fietspad volgt de vroegere spoorlijn langs het meer over een lus van veertien kilometer. Er is ook een wandelroute van 2,5 kilometer langs het water.

Het Nationaal Park Hoge Venen-Eifel grenst direct aan Eupen. Dit grensoverschrijdende park beslaat in totaal 250.000 hectare, waarvan 70.000 in België, en omvat hoogveengebied, heide en bossen. Vanuit het bezoekerscentrum Haus Ternell in het Hertogenwald vertrekken begeleide wandelingen. In de winter zijn er langlaufpistes. Het drielandenpunt van België, Nederland en Duitsland bij Vaals ligt op korte autorit van Eupen.

Eupen heeft een klein hotelaanbod. Het opvallendste adres is Sleepwood Hotel aan de Neustraße, een modern gebouw van hout en leem met zestien kamers, waarin de leemwanden het binnenklimaat regelen. Het hotel verhuurt fietsen en e-bikes, draagt het Green Key-label en heeft een restaurant dat elke dag behalve zondag vanaf 18.00 uur open is. De Hoge Venen liggen op een kwartier rijden. De overige hotels in en rond Eupen staan op één pagina bij elkaar.