Crupet is een deelgemeente van Assesse in de provincie Namen, gelegen in de streek Condroz. Het dorp telt minder dan driehonderd inwoners en staat op de officiële lijst van de mooiste dorpen van Wallonië. De beekjes die door het dorp lopen, de smalle straatjes en de traditionele huizen in grijze kalksteen uit de zeventiende en achttiende eeuw geven het een compact en goed bewaard karakter. Door het dorp loopt de Crupet, een beekje dat vroeger meerdere molens aandreef, waarvan de gebouwen nog zichtbaar zijn.
Crupet
De donjon
De blikvanger van het dorp is de middeleeuwse donjon, bekend als Kasteel Carondelet of Donjon de Crupet. De heerlijkheid Crupet wordt voor het eerst vermeld in 1278; in 1304 is er sprake van een daadwerkelijk gebouw. De donjon staat laag in het dal, omringd door een diepe slotgracht, en is het best bewaarde versterkte middeleeuwse torenkasteel van België. In 1549 werd de familie Carondelet eigenaar; ze voegden een trappentoren toe en herbouwden de uitspringende delen van de toren in steen. Hun familiewapen is nog altijd zichtbaar boven het toegangsportaal. In 1925 liet een latere eigenaar het kasteel restaureren door architect Adrien Blomme. Het kasteel staat op de lijst van het uitzonderlijk erfgoed van Wallonië. Vandaag is het in gebruik als hotelgelegenheid voor recepties en evenementen; overnachten in de donjon zelf is mogelijk.
De Sint-Martinuskerk
Vlak bij de donjon staat de gotische Sint-Martinuskerk. In het interieur bevinden zich grafmonumenten van vroegere heren van Crupet, waaronder leden van de familie Carondelet. De kerk is geklasseerd als beschermd monument.
De Antoniusgrot
Naast de kerk staat een kunstmatige grot gewijd aan de heilige Antonius van Padua, gebouwd in 1903 op initiatief van de plaatselijke pastoor. Op een kunstmatige heuvel met rotsen zijn beeldgroepen aangebracht die scènes uit het leven van Antonius uitbeelden. In de grot zelf zijn drie taferelen te zien. De grot staat ook bekend als de Duivelsgrot en trekt bezoekers sinds meer dan honderd jaar.
Omgeving en wandelen
Crupet ligt in een bosrijke en heuvelachtige omgeving. Vanuit het dorp vertrekken bewegwijzerde wandelroutes door de valleien van de Condroz. In de dorpskern zijn meerdere restaurants gevestigd die gerechten met streekproducten serveren.
In en rondom Crupet
De grot van de Heilige Antonius van Padua ligt naast de kerk in Crupet, tegen het voormalige presbyterium met het toerismekantoor van Assesse. Het is een kunstmatige rotswand met nissen en levensgrote beelden die scènes uit het leven van de heilige tonen, inclusief het bekende duivelbeeld, gratis te bezoeken dagelijks.
Het Château des Carondelet in Crupet is een middeleeuws waterslot uit de 13e eeuw, met grachten, torens en een rijke geschiedenis. Hoewel het privébezit is, blijft het een opvallend herkenningspunt in een van de mooiste dorpen van Wallonië. Ideaal als stop tijdens een wandeling door Crupet.
Crupet hoort bij de gemeente Yvoir, tussen de Maasvallei en de Condroz. De pagina over Yvoir geeft meer context over de dorpen, kastelen, kerken en kleine bezienswaardigheden in deze omgeving.
Kasteel van Spontin ligt in dezelfde gemeente als Crupet en hoort bij het kasteelerfgoed tussen Maas en Condroz. De waterburcht staat in de dorpskern van Spontin, langs de Bocq.
Spontin ligt in de Bocqvallei, ten oosten van Crupet. Het dorp heeft een kasteel aan de rivier, een oude spoorlijn, een station en bebouwing rond de bruggen over de Bocq.
Mozet, op vijftien kilometer van Crupet in dezelfde Condroz-streek, is net als Crupet een van de mooiste dorpen van Wallonië. Beide dorpen zijn via wandelroutes met elkaar verbonden en delen dezelfde karakteristieke architectuur van kalksteen en leien daken.
De golvende landbouwstreek tussen de Maas en de Ardennen, met tiges en chavées, zeven van de mooiste dorpen van Wallonië en het kasteel van Modave.